Taş Özellikleri
Ocak Yeri
Kozak Graniti, İzmir’in Bergama ilçesindeki Kozak platosunda, Demirciler, Okçular ve Ayvatlar köyleri arasında yer alan Azattaşı Tepe bölgesindeki antik ocaklardan çıkarılmıştır.
Kozak Graniti, antik Bergama ve Elaia (Kazıkbağları) limanlarına taşınmış, burada gemilere yüklenerek yarı işlenmiş sütunlar halinde Akdeniz ülkelerine çeşitli inşaat projeleri için ihraç edilmiştir. Antik Perperene kenti çevresinde, ocaklara yakın bölgelerde, bu taştan imal edilmiş sütun ve lahitler bulunmaktadır.*
Günümüzde, Bergama Kozak Graniti ocakları aktif olarak işletilmektedir.
İsimlendirme
‘Granodiorit’ olarak sınıflandırılan bu magmatik taş, Roma İmparatorluğu’na kadar uzanan zengin bir tarihi geçmişe sahiptir. Tarihte ‘Marmor Misium’ veya ‘Granito Misio’ olarak bilinen bu taş, antik Mysia bölgesinden geldiği için bu ismi almıştır. İtalyan taş ustaları ise ona ‘Granito Misio’ demişlerdir.
Kullanım Alanları
İstanbul’da, bu taşın dikkate değer bir örneği, İstanbul Arkeoloji Müzesi bahçesinde sergilenen bir su haznesidir. Kozak Graniti, tarihi yapıların iç ve dış mekânlarında, çoğunlukla sütun formunda kullanılmıştır.
*Lazzarini, 1998; De Vecchi vd. 2000.